Kamulaştırma bedeli nasıl hesaplanır

Kamu yararını düşünüldüğü durumlarda, kişilere ait olan taşınmazlara ücreti mukabilinde yönetim tarafından el konulmasına kamulaştırma adı verilir.

İlgili idare, kanun yetkisinde yapmakla yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin yürütülebilmesi adına gereken tüm taşınmazları, irtifak haklarını ve kaynakları, bedellerini nakit ve peşin olarak ya da kanunda belirtilmiş olan hallerdeki gibi taksit şeklinde ödemek şartıyla kamulaştırma yapabilme yetkisindedir.

Kamulaştırma da,  taşınmazın bulunduğu yere mahkeme heyeti ile bilir kişi kurulu giderek, konu olan taşınmaz ile alakalı ilgilileri  dinlerler ve taşınmaz ile ilgili rapor oluştururlar ve bunu tutanak haline getirirler. Söz konusu olan tutanaktan taşınmazın cinsi ve nevi, yüz ölçümü, varsa vergi beyanı, kamulaştırma tarihindeki resmi makamlar tarafından yapılmış olan kıymet değerleri, taşınmazın değerini etkileyebilecek tüm detay ve özellikleri ve her bir ayrıntının ayrı değerlendirilmesi, bedelin tespit edilmesinde etkili olan diğer objektif ölçüler, arsalarda kamulaştırılma gerçekleştirilecek günden önce özel bir amacı bulunmayan benzer satışlara göre satış değeri, arazilerdeki taşınmaz malın ve kaynağın kamulaştırma tarihindeki şart ve mevkisine göre olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir,  yapılardaki resmi birim fiyatları ve yapı maliyetinin masraflarına yıpranma payı yer alır.

Bunlar göz önünde bulundurularak tutulan bu resmi tutanak ile, tüm bu unsurların cevaplarını ayrı ayrı belirtip, ilgililerin beyanı da dikkate alınarak bir değerlendirme raporuna dayalı bir şekilde taşınmazın ücret bedelini tespit ederler.
Ayrıca kamulaştırma yoluyla elde edilen irtifak hakkında, söz konusu olan kamulaştırma nedeniyle taşınmazda meydana gelebilecek kıymet düşüklüğünün gerekçeleri belirtilir. Kıymet düşüklüğü de bir kamulaştırma bedelidir.

Kamulaştırma Bedeli Ne Zaman Ödenir?
Resmi tespit tutanağı ile belirtilen kamulaştırma ücreti, yönetim tarafından anlaşma tutanağı tarihinden itibaren başlayan 45 gün içerisinde hazır hale getirilir ve taşınmazın malikine yazılı bir şekilde beyan edilerek tapuda belirtildiği gibi idare adına gününde tapu da ferağ edilmesi istenir. Tapu da ferağ edilmesinin ardından da maliklerine ödemesi gerçekleştirilir. Söz konusu olan bu kamulaştırma ücreti taşınmazın malikini peşin olarak ya da Kamulaştırma Kanununun 3. maddesinde belirtildiği üzere  5 taksit şeklinde ödenir.
Kamulaştırma ücreti, taşınmaz mal tapu dairesinde idareye teslim edildiği takdirde eski sahibine ödenir.